Theologische stroming. Van het Griekse pan, en en theos: alles in God.
De term, die werd ingevoerd door de filosoof K.Chr.F. Krause (1781-1832), wordt gebruikt ter aanduiding van opvattingen die een middenpositie zoeken tussen theïsme en pantheïsme. Beide worden afgewezen omdat zij de verhouding tussen God en wereld onjuist zouden weergeven. Het bezwaar tegen het theïsme is dat het God en de wereld te scherp van elkaar onderscheidt en onvoldoende op elkaar betrekt. De kritiek op het pantheïsme is precies omgekeerd: het onderscheidt God en wereld onvoldoende van elkaar door beide in elkaar te laten versmelten, en betrekt God en wereld zodoende te veel op elkaar. Door te stellen dat ‘alles in God’ is, zoekt men naar een middenpositie in het denken over de verhouding tussen God en wereld.
Auteur
Dirk van Keulen [uit: G. Harinck e.a. (red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
J. Macquarrie, ‘Panentheismus’, in: Theologische Realenzyklopädie, XXV (Berlin/New York 1995), 611-615