Belangrijke christelijk-esoterische stroming die teruggaat op drie anonieme “manifesten” (in werkelijkheid geschreven door de lutherse theoloog J.V. Andreae [1586-1654] en zijn vrienden) die in de jaren 1614-1616 werden gepubliceerd, en die leidden tot een vloed van commentaren en discussies.
In het eerste manifest, de Fama Fraternitatis (1614) presenteert een geheimzinnige broederschap van het Rozenkruis zich aan de mensheid, en roept de geleerden van Europa op tot een “nieuwe reformatie”. Deze thematiek wordt verder uitgewerkt in het tweede manifest, de Confessio Fraternitatis (1615) waar we onder meer lezen dat de stichter van de broederschap Christian Rosenkreuz heette. Het derde manifest, Het chemische huwelijk van Christian Rosenkreuz (1616) is een soort roman vol van getallensymboliek en alchemistische taal, waarin de hoofdpersoon een spirituele inwijding ondergaat.
Er is geen aanwijzing dat er begin zeventiende eeuw werkelijk een rozenkruisers-broederschap bestond, maar vanaf het midden van de achttiende eeuw begonnen zich alternatieve christelijke stromingen te ontwikkelen die claimden de erfgenamen van de broederschap te zijn. Tegenwoordig bestaat er een groot aantal dergelijke rozenkruisersstromingen, waaronder de AMORC en het van origine Nederlandse Lectorium Rosicrucianum.
Auteur
Wouter J. Hanegraaff [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
Harald Lamprecht, Neue Rosenkreuzer. Ein Handbuch (Göttingen 2004)
Roland Edighoffer en Massimo Introvigne, ‘Rosicrucianism I-III’, in: Wouter J. Hanegraaff (red.), Dictionary of Gnosis and Western Esotericism (Leiden 2005)
