Tsjechische pedagoog, filosoof en theoloog (Nivnice 28.3.1592 - Amsterdam 15.11.1670)
Voor Comenius stond opvoeding in het teken van de wederkomst van Christus. Na een theologiestudie werd Comenius predikant en bisschop bij de Boheems-Moravische Broedergemeente (Hernhutters). De vervolgde broeders leidden een eenvoudig, zuiver, godvruchtig leven; zij verwierpen de eed, de krijgsdienst en het bekleden van staatsambten. Tijdens de Dertigjarige Oorlog (1618-1648) verloor Comenius zijn huis en bezittingen; zijn vrouw en kinderen stierven aan de pest. In 1657 vestigde hij zich in Amsterdam.
Comenius’ populaire leerboek Janua linguarum reserata (Ontsloten deur der talen, 1628) is vaak vertaald en herdrukt. In Schola materna (Moederschool, 1628-1631) benadrukte hij het belang van kleuteropvoeding. Comenius verwerkte zijn pedagogischrealisme in Orbis sensualium pictus (De wereld in beeld, 1658); teksten en illustraties brengen de wereld aanschouwelijk in beeld. Comenius’ hoofdwerk is Didactica magna (Grote didactiek, 1657). Comenius’ milde goedheid en zijn aanschouwelijk onderwijs bleven eeuwenlang een inspiratiebron voor pedagogen en onderwijsvernieuwers.
Auteur
Jacques Dane [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
Veit-Jakobus Dieterich, Johann Amos Comenius – ein Mann der Sehnsucht, 1592-1670. Theologische, pädagogische und politische Aspekte seines Lebens und Werkes (Stuttgart 2003)
Zie ook
Johannes-Amos Comenius (2009)
