Organist, muziekhistoricus en componist (Zaandam 20.8.1877 - Zaandam 13.7.1937)
Jan Zwart studeerde in Rotterdam orgel bij H. van Eik, G.B. van Krieken en bij Hendrik de Vries. Vanaf 1898 was hij organist van de Hersteld Evangelisch Lutherse Kerk (Kloveniersburgwal) in Amsterdam, in 1906 cantor-organist. Hij propageerde de orgelmuziek krachtig met concertseries in onder andere Amsterdam en Alkmaar. Vanaf 1925 speelde hij bijna wekelijks live voor de radio (NCRV).
Zijn repertoire omvatte vrijwel alles wat destijds te verkrijgen was. Bijzonder was zijn inzet voor oude Nederlandse componisten als Sweelinck, Speuy en Van Noordt. Met zijn eigen orgelcomposities wilde hij een ‘specifieke protestantsche koraalkunst’ in het leven roepen. Deze werden vooral in protestandse kring zeer geliefd. Zwart deed ook als auteur van tientallen artikelen van zich spreken. In 1933 wijdde hij een veelgeprezen monografie aan het orgel van de Grote Kerk in Maassluis: Van een deftig orgel.
Tot zijn belangrijkste werken behoren ‘Fantasie over Een vaste burcht is onze God’, ‘Kerstsuite I en II’, ‘Sombere muziek over Psalm 103’.
Auteur
Frits Zwart [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
A.J. Kret e.a. (red.), Jan Zwart 1877-1937. Een profeet op de orgelbank. Gedenkboek (1957)
G. Oost, ‘Jan Zwart en de muziekwetenschap’, in: A. Annegarn e.a. (red.), Harmonie en perspectief (Deventer 1988), 76-84
