Duits theoloog (Knittlingen 1480 - Staufen 1540)
Door zijn optreden als beoefenaar van de magie, de alchemie en de astrologie werd Faust de bron van vele verhalen. In 1587 verschijnt het volksboek Historia van D. Johann Fausten waarin zijn roerige leven wordt verteld, inclusief de toe-eigening van Fausts ziel door de duivel. Het bekendste drama uit de zestiende eeuw, The Tragicall History of Doctor Faustus van Christopher Marlowe, was gebaseerd op dit volksboek. Tijdens de zeventiende en de achttiende eeuw bleef het leven en de verdoemenis van Faust zeer populaire literaire stof.
Goethe kwam als kind in aanraking met het verhaal van Faust door een poppenspelversie. Aan zijn eigen Faust werkte Goethe vanaf 1772 tot 1831. Deze intensieve bezigheid leverde een eerste vorm, de zogenaamde Urfaust, en daarna een uit twee delen bestaande tragedie. Bij Goethe sluit Faust een verdrag met de duivel Mephistopheles. De duivel mag zijn ziel hebben, mits Faust tot het ogenblik zal zeggen: ‘verweile doch, Du bist so schön’. Uiteindelijk wordt de ziel van Faust ten hemel opgenomen en gered, omdat hij ‘immer strebend’ zich heeft ‘bemüht’. Ook na Goethe leefde Faust voort, onder meer bij Oscar Wilde en Poesjkin. Thomas Mann ziet in zijn roman Doktor Faustus Faust als incarnatie van dé Duitse mens.
Auteur
J. Ester [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
Hans Henning, Faust-Bibliographie (Berlijn-Weimar 1966-1967)
Günther Mahal, ABC um Faust. Ein amüsantes Glossarium mit einer tiefen Reverenz vor dem Meister der schwarzen Magie (Freiburg 1985)
Elisabeth Frenzel, ‘Faust’ In: Stoffe der Weltliteratur (Stuttgart 1998)
