Oxfordse doctor in de theologie en pastoor te Lutterworth (Hipswell ca. 1328 - Yorkshire 31.12.1384)
Door zijn vertaling van de bijbel in het Engels en door zijn geschriften: preken en vlugschriften in de landstaal, heeft Wycliffe de grondslagen gelegd voor het Engelse proza. Ook zond hij zijn "poor preachers" uit om het evangelie in de landstaal te verkondigen. Dit was toen van groot belang omdat "The King's English" juist het Frans als hoftaal had verdrongen, maar het Latijn het voertuig van de kerk en nog lang daarna van de geleerden bleef. Dit Engels: Angelsaksisch met een sterke Franse inslag, om zo te zeggen twee talen gefuseerd tot één, heeft een bijna ongeëvenaarde rijkdom aan idioom en geschakeerdheid van betekenis.
Wycliffe en zijn discipelen, de weldra opgejaagde en zich onder de lagere klassen van verschuilende "Lollards", vormden mede de achtergrond van het Engeland van Chaucer en Piers the Plowman. Door zijn erkenning van de bijbel als het enige richtsnoer voor leer en leven en zijn verwerping van de transsubstantiatie, werd hij de eerste protestant. Via zijn leerling Huss trekt de lijn zich door naar Luther.
Auteur
J. Veldkamp [uit: F.W. Grosheide e.a. (red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 1961 2e druk)]
Verder lezen
Sir H.C. Maxwell, History of the University of Oxford (1886)
G.M. Trevelyan, England in the Age of Wycliffe (1909)
M. Deansly, The Lollard Bible (1920)
H.B. Workman, J. Wycliffe (1926)
S.L. Fristedt, The W. Bible (Stockholm 1953)
