Orde, in 1120 gesticht door Norbertus van Gennep in Prémontré bij Laon (Frankrijk) onder de naam: Reguliere Kanunniken van Prémontré (Ordo Praemonstratensis, Opraem.), ook genoemd Praemonstratenzers of Witheren. In 1134 werd de Abdij van Berne gesticht, bij Heusden aan de Maas, de oudste kloostergemeenschap in Nederland. Dit klooster werd in de Tachtigjarige Oorlog verwoest. De norbertijnen bleven als gemeenschap bestaan, zij het verdeeld over de parochies waar zij als pastoor werkzaam waren.
In het midden van de negentiende eeuw werd het gemeenschapsleven weer hersteld en de Abdij van Berne hersticht in Heeswijk-Dinther (Noord-Brabant). Vanuit Heeswijk zijn nieuwe abdijen gesticht in Nederland en in het buitenland (Duitsland, Verenigde Staten). De norbertijnen hebben zich toegelegd op parochiale zielzorg, onderwijs en de ontwikkeling van liturgie. De orde kent ook een beschouwende vrouwelijke tak: norbertinessen (klooster St. Catharinadal in Oosterhout).
Auteur
J.P.A. van Vugt [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
W.J.C.C. van den Hurk, Het verborgen leven van de abdij van Berne en haar parochies 1797-1857 (Tilburg 1977)
Abdij van Berne Heeswijk. Nederlands oudste kloostergemeenschap. Geschiedenis, leven, werken (Heeswijk- Dinther ca. 1990)
