Duits evangelisch theoloog (Pappenheim 29.12.1908 - Berlijn 17.10.1993)
Hij studeerde van 1928 tot 1932 evangelische theologie en filosofie in München, Erlangen, Jena en Bonn. Hij promoveerde in 1937 bij Karl Barth. Tijdens het nationaal- socialistisch bewind maakte hij deel uit van de Bekennende Kirche. Van 1945 tot 1949 bevond hij zich in Russische krijgsgevangenschap. Van 1950 tot 1957 was hij hoogleraar Systematische theologie in Bonn. Van 1960 tot zijn emeritaat in 1975 was hij hoogleraar Evangelische theologie aan de Freie Universität in Berlijn.
Een mogelijke opvolging van Karl Barth in Basel strandde op verzet tegen Gollwitzers ‘onduidelijke’ opstelling tegenover het communisme. Voor de religieuze socialist Gollwitzer was de inzet voor de armen en voor de ‘humanisering’ van de samenleving de belangrijkste consequentie van het bijbelse evangelie.
Gollwitzer werd bekend door zijn engagement tegen de Duitse herbewapening, tegen de oorlog in Vietnam en voor de studentenbeweging van de jaren zestig. Hij was bevriend met de radicale studentenleider Rudi Dutschke en was pastor van Rote Armee Fraktionslid Ulrike Meinhof. Ondanks heftige kritiek zagen veel Duitsers hem als het ‘geweten van de natie’. Een van zijn belangrijkste werken is ...und führen, wohin du nicht willst. Bericht einer Gefangenschaft (München 1956). Zijn belangrijkste werken zijn uitgebracht als Ausgewählte Werke in 10 Bänden (München 1988).
Auteur
Beatrice de Graaf [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
Verder lezen
Werner Raupp, ‘Helmut Gollwitzer’, in: Traugott Bautz (uitg.), Biographisch- Bibliographisches Kirchenlexikon, Band14 (Herzberg 1998)