Latijn breviarium: korte samenvatting.
Samenvatting van de verschillende boeken die in een klooster gebruikt werden bij het koorgebed, ontstaan in de elfde en twaalfde eeuw, om het geestelijken die buiten kloosterverband leefden mogelijk te maken om aan hun gebedsverplichtingen te voldoen. Paus Pius V stelde het Breviarium Romanum (Romeins brevier) verplicht in 1568. Het brevier omvatte vier delen, voor elk jaargetijde één. Per dag volgde het brevier de getijden, zoals die ook in kloosters werden gevolgd.
Na het Tweede Vaticaans Concilie is het brevier ingrijpend hervormd. De indeling in jaargetijden werd vervangen door de liturgische jaarkalender, en de benaming ‘brevier’ door liturgia horarum (liturgie van de gebedstijden). Dit gebedenboek is ook in het Nederlands vertaald: Getijdenboek. Gebeden voor elke dag. Het bidden van het brevier door de priester wordt brevieren genoemd. In bredere zin wordt het woord ook gebruikt voor een verzameling gebeden als zodanig, bijvoorbeeld Bonhoefferbrevier, Barth-brevier.
Auteur
Lodewijk Winkeler [uit: G. Harinck e.a.(red.), Christelijke Encyclopedie (Kampen 2005)]
